In de land- en tuinbouw zijn gewasbeschermingsmiddelen en kunstmest hulpmiddelen om de productie te optimaliseren. Naast deze middelen is er een opkomende groep natuurlijke stoffen die boeren en tuinders kunnen toepassen in hun teelt: biostimulanten.
Hoewel biostimulanten steeds meer aandacht krijgen als onderdeel van nieuwe geïntegreerde teeltstrategieën (ook wel ICM, integrated crop management genoemd) zijn ze nog relatief onbekend. Dit is verrassend, gezien hun mogelijkheden om de opbrengst en kwaliteit van gewassen te verbeteren. We lichten daarom graag toe wat biostimulanten zijn en hoe ze een effectieve rol kunnen spelen binnen uw eigen teeltsituatie.
Biostimulanten zijn natuurlijke stoffen die een belangrijke rol spelen in het ondersteunen van de groei en weerbaarheid van planten. Een van hun belangrijkste functies is het verbeteren van de interactie met de bodem. Dit gebeurt op verschillende manieren:
Kortom, biostimulanten verbeteren de interactie met de bodem door microbiële activiteit te bevorderen, de bodemstructuur te optimaliseren en de beschikbaarheid van nutriënten te vergroten. Dit leidt tot een gezondere plantengroei, verhoogde weerbaarheid en producties van betere kwaliteit: vruchten en groenten hebben meer inhoud en zijn bijvoorbeeld beter bewaarbaar.
Er zijn twee hoofdcategorieën van biostimulanten:
Voorbeelden hiervan zijn: schimmels, bacteriën, Mycorrhiza en stikstofbindende bacteriën (zoals Rhizobium spp. en Azospirillum spp.).
Voorbeelden hiervan zijn: fulvinezuren, plantenextracten, biopolymeren en anorganische verbindingen, zoals gezuiverde humuszuren en aminozuren.
NB: producten die zijn gericht zijn op het bestrijden van biotische stress, zoals plagen en ziekten, vallen niet onder deze definitie en worden geclassificeerd als gewasbeschermingsmiddelen.
Een geïntegreerde teeltstrategie is gericht op het optimaliseren van gewasgroei op een duurzame manier. Hierbij worden verschillende teelttechnieken en -praktijken gecombineerd om efficiëntie en weerbaarheid in de teelt te verhogen, de kwaliteit van de gewassen te verbeteren en impact op het milieu te minimaliseren.
Binnen deze strategie wordt onder meer veel aandacht besteed aan behoud en verbetering van bodemkwaliteit door gewasrotatie en het toepassen van natuurlijke bemesting en biostimulanten. Voor pathogenen- en onkruidbeheer worden natuurlijke vijanden en biologische methoden ingezet om plagen en onkruiden te beheersen, in plaats van uitsluitend chemische bestrijdingsmiddelen.
Door te werken met een geïntegreerde teeltstrategie verhoogt de weerbaarheid van planten, waardoor ze sterker worden en dus beter bestand zijn tegen mogelijk voorbij komende stressfactoren. Bovendien vermindert de afhankelijkheid van chemische middelen en kunstmest, wat beter is voor mens, natuur en milieu. Door de verbeterde gewasopbrengst kunnen telers hogere bedrijfsresultaten behalen.
Biostimulanten kunnen worden geregistreerd onder Europese meststoffenwetgeving, zoals vastgelegd in de EU-meststoffenverordening EG 2019/1009. Daarnaast is het mogelijk biostimulanten te registreren in verschillende landen, volgens de per land geldende nationale wetgeving.
In de Nederlandse Meststoffenwet is niets opgenomen over biostimulanten; hierdoor mogen biostimulanten in Nederland zonder toetsing op de markt worden gebracht.
Om de koper/gebruiker zekerheid te geven over de effectiviteit van een biostimulant is een CE-markering mogelijk sinds 2022. Met deze registratie mag een biostimulant in álle EU-lidstaten worden verkocht.
Voor de CE-markering doorloopt een biostimulant wél een zorgvuldige toetsing door een ‘notified body’(in Nederland is dit een door de NVWA geaccrediteerde controlerende instantie).
De fabrikant van biostimulanten kan deze laten toetsen voor drie CEN genormeerde gewasgroepen:
Volgens deze verordening is de definitie van een biostimulant:
PlantoSys biedt (op dit moment) drie effectieve biostimulanten: Nutricin, SalicylPuur en SilicaPower. SalicylPuur, gebaseerd op wilgenbastextract, bevordert het zelfherstellende vermogen en de vitaliteit van planten, waardoor ze weerbaarder en gezonder worden. SilicaPower, dat gemakkelijk opneembaar silicium bevat, versterkt de celwanden en maakt gewassen minder vatbaar voor droogtestress. SalicylPuur en SilicaPower zijn CE-gemarkeerd na positieve beoordeling van acht grondige onderzoeken door de notified body. Hierdoor kunt u vertrouwen op hun effectiviteit en veiligheid.
Hierin vindt u een overzichtelijke samenvatting van alle belangrijke informatie over biostimulanten. Wilt u een geprinte versie van deze infograhic? Stuurt u dan s.v.p. een mail naar Annelies met uw bedrijfsnaam en adresgegevens.
Uw adviseur
Alwin Scholten
Uw adviseur
Jesse Jochems
Uw adviseur
Dirk Warmerdam